Şarköyün Sesi Gazetesi Haber ve Bilgi Portalı

Tersanede yapımı biten gemilerin denize indirildiğini izleyenler bilir. Geminin uç kısmında güverteye bağlı bir ipin ucuna bağlı şampanya şişesinin geminin bordasına vurulup kırıldıktan sonra gemi denize indirilir. Çok duyulan, ancak temelinde nasıl bir felsefenin yattığı pek bilinmeyen geleneğin adı, “Suya İndirme Töreni” dir.

Gemilerin de, tüm canlılarda olduğu gibi “doğum”la başlayıp “ölüm”le biten bir hayatı olduğu söylenir. Bir gemi suya indirildiğinde doğar ve hizmet dışı bırakıldığında ölür. Suya indirme törenlerinde gemileri “Kadınlar” suya indirirler. Bunun nedeni kadınların doğurganlık özelliğidir. Yeni bir gemi doğacaktır ve bu görev, doğal olarak bir kadına verilir ve “İsim Anneliği” yapar. Bu görev genelde suya indirilecek olan geminin sahibinin eşine aittir. Resmi törenlerde ise Devlet Başkanının eşi veya protokol sırasındaki kişinin eşi bu görevi üstlenir.

Denizle şaka olmayacağı eski çağlardan beri inanılan bir kavramdır. O çağlarda uzun deniz yolculuklarından korkulur, gemi limandan ayrılmadan önce yapılan kutlamalar sırasında içilen şaraptan - denizle dost olmak amacıyla - denize de ikram edili, yani bir miktar şarap denize dökülürmüş. Bu gelenek, zaman içinde, gemilerin suya indikleri andan itibaren denizle dost olabilmeleri inancıyla, suya inişleri sırasında geminin baş bodoslamasında şampanya şişesi kırmaya dönüşmüştür. Gemiyi suya indirmekte olan kadın, geminin adını tekrar ederek “Seni bu isimle adlandırıyor ve suya indiriyorum” dedikten sonra şampanya şişesini geminin baş bodoslamasında kırar. Artık gemi doğmuştur. Gemi sahibi armatör, kırılan bu şampanya şişesinden geriye kalan şişe boynunu bir fanusa koyarak muhafaza eder. Fanus içindeki şişe boynu geminin “doğum belgesi” dir. Gemi uzun yıllar sahibine hizmet eder, uzun seferlere çıkar. Artık yaşlanmaya başlamıştır. Hurdaya ayrılmanın vakti gelir çatar. Gemi sahibi, üzerinde geminin adının yazılı olduğu kampanayı (gemi çanı) gemiden sökerek başka bir fanusa koyar. İçinde kampana bulunan bu fanus artık geminin “ölüm belgesi” dir ve geminin “doğum belgesi” ile birlikte yan-yana muhafaza edilir.

Yukarıdaki koşullar geminin denize indiği andan itibaren hurdaya çıkıncaya kadar olan kısmı anlatır. Ancak ülkemiz tersanelerinde yaşanan ölümler daha geminin denize inmeden önce ana rahminde yaşadığı ve içinde çalışan işçilerin iş sağlığı ve iş güvenliği koşullarının olmadığını anlatır. Son yıllarda hızlı bir gelişim gösteren gemi yapımında sanayicimiz bu gelişme uygun çalışma koşullarını sağlayamamıştır. Hatta Reuters haber ajansının geçen hafta yaptığı haberde hızla büyüyen Türk gemi inşa sanayisinden övgü ile bahsederken, aynı zamanda bu tersanelerin ölümcül tehlike arz ettiğinden bahsetmektedir. Buna ek olarak Deniz Ticaret Odası’nın Başkanı, tersanede çalışan işçilerin ölümle burun buruna olduklarının bilmeleri gerektiğini söylemesi işin tuzu biberi olmuştur. Hiçbir çalışan işyerinin kendisinin ölüm mekanı olacağını düşünemez. Uluslar arası çalışma koşulları, İş sağlığı ve iş güvenliği koşullarında da bu durum söz konusu olamaz.

Gemi sanayicileri, ucuz işgücü, kalifiyesiz eleman çalıştıran taşeronluk sisteminden vaz geçmeli, dar alanlara sıkışan bu işletmeleri uygun koşullarda farklı yerlere taşımalı, işçilerin güvenliği için daha fazla sorumluluk ve önlemler almalıdır.

Sevgiyle kalın.

Murat FIRAT
Jeofizik Mühendisi

Email (Üyeler adresinizi göremez)

İsim

Başlık

Yorum
 _EASYCOMMENTS_REMAINING_CHARS

Gönder